СП РК 2.04-107-2013 СТРОИТЕЛЬНАЯ ТЕПЛОТЕХНИКА (ҚР ЕЖ 2.04-107-2013) - 3

 

  Главная      Книги - Разные     СП РК 2.04-107-2013 СТРОИТЕЛЬНАЯ ТЕПЛОТЕХНИКА (ҚР ЕЖ 2.04-107-2013)

 

поиск по сайту            правообладателям  

 

   

 

   

 

содержание      ..     1      2      3      4      ..

 

 

 

СП РК 2.04-107-2013 СТРОИТЕЛЬНАЯ ТЕПЛОТЕХНИКА (ҚР ЕЖ 2.04-107-2013) - 3

 

 

ҚР ЕЖ 2.04-107-2013* 

 

29 

 ,                                         (25) 

 
мұнда 

е

В

, е

н,отр

 – (20 және (24) формулаларындағы сияқты. 

9.3 Ылғалды және дымқыл тәртіптері бар ғимараттың жабындарында жылу оқшаулау 

қабатын  ылғалдандырудан  қорғау  үшін  9.7-тармағына  сәйкес  жабынның  буды 
сіңіргіштігінің кедергісін анықтау кезінде ескеру керек болатын жылу оқшаулау қабатынан 
төмен қарастыру керек. 

9.4  Ж  қосымшасында  көрсетілген  есебіне  сәйкес  ауа  қабатында  желдетілетін 

«конденсаттың  құламауы»,  желдетілетін  ауа  қабатымен  ілмелі  қасбетті  жүйелердің 
шамадан тыс ылғалдануынан қорғау үшін тексерісті қосымша орындау керек. 

9.5  Максималдық  ылғалдау  жазықтығы  теріс  орташа  айлық  температуралары  бар 

кезең үшін келесідей анықталады: 

а)  (26)  формуласы  бойынша  көп  қабатты  конструкцияның  әр  қабаты  үшін 

 

кешенінің  мәні  есептеледі,  ол  максималдық  ылғалдау  жазықтығының  температурасын 
сипаттайды: 

                                        (26) 

мұнда 

 

– қоршау конструкциясының буды сіңіруіне жалпы кедергісі, м

2

сағ

Па/мг, 

9.7-т. сай анықталады;

 

R

0усл

  –  қоршау  конструкциясының  көпқабатты  бір  текті  жылу  берілісіне  шартты 

кедергі, м

2

°C/Вт , Г қосымшасының (Г.6), (Г.7) формулалары бойынша анықталады; 

t

н,  отр 

– теріс орташа айлық температуралары бар кезең үшін сыртқы ауаның орташа 

температурасы, °С; 

e

В

 – (20) формуладағы сияқты;  

e

н, отр

 – (24) формуладағы сияқты; 

μ

, λ

– жылу өткізгіштіктің есептік коэффициенттері, Вт/м

2

°C , және бу сіңіргіштігі, 

мг/м

сағ

Па, тиісті қабаттың материалы. 

б)  кешеннің  алынған  мәндері  бойынша 

.

  12-кесте  бойынша  максималдық 

ылғалдау  жазықтығында  температуралардың  мәні  анықталады,  t

м.у.

,  көпқабатты 

конструкцияның әр қабаты үшін; 

в)  келесі  кесте  құрылады:  қабаттың  нөмірі,  t

м.у

  осы  қабат  үшін  температура, 

9.8-т

 

есебі  бойынша  алынған  (теріс  орташа  айлық  температуралары  бар  кезеңнің  сыртқы 
ауасының орташа температурасы кезінде); 

г)  максималды  ылғалдау  жазықтығы  бар  қабатты  анықтау  үшін,  t

м.у

  алынған 

мәндерін конструкцияның қабаттарының шегіндегі температуралармен салыстыру жүзеге 
асырылады.  Егер  температура  t

м.у

  қабаттардың  қандай  да  бірінде  осы  қабаттың 

шекарасындағы  температуралар  аралығында  орналасқан  болса,  онда  жазықтық 
координатын  анықтау  мен  максималды  ылғалдау  жазықтығының  берілген  қабатында 
болуы  туралы  қорытынды  шығарылады  -  x

м.у

  (қабаттың  ішіндегі  температураны  желілік 

таратуды болжау); 

д) егер конструкцияның екі көршілес қабатының әрқайсысында t

м.у

 температуралық 

жазықтық  болмаса,  бұл  кезде  анағұрлым  суық  қабаттың  температурасы  t

м.у

  оның 

ҚР ЕЖ 2.04-107-2013* 
 

30

 

температурасынан жоғары болса, ал анағұрлым жылы қабаттың  температурасы t

м.у

 оның 

температурасынан аз болса, онда осы қабаттардың шекарасындағы максималды ылғалдау 
жазықтығы. 

Егер  конструкция  ішінде  максималды  ылғалдау  жазықтығы  болмаса,  онда  ол 

конструкцияның сыртқы бетінде орналасқан деген сөз. 

Егер  есептеу  кезінде  t

м.у

  екі  жазықтық  анықталмаса,  онда  максималды  ылғалдау 

жазықтығы үшін жылытқыш қабатында орналасқан жазықтық қабылданады. 

 

12-кесте – 

 

кешенінің максималдық ылғалдау жазықтығындағы 

температураға тәуелділігі 

  

 

t

м.у

 , °С 

fitм.у.,

 

(°С)

2

/Па

  

t

м.у

 , °С 

fitм.у.

 

,

 

(°С)

2

/Па 

t

м.у

 , °С 

fitм.у.

 

,

 

(°С)

2

/Па 

t

м.у

 , °С 

fitм.у.

 

,

 

(°С)

2

/Па 

-25 

712,5 

-14 

312,3 

-3 

146,9 

73,51 

-24 

658,9 

-13 

290,8 

-2 

137,6 

69,22 

-23 

609,8 

-12 

270,9 

-1 

128,9 

10 

65,22 

-22 

564,7 

-11 

252,5 

120,9 

11 

61,47 

-21 

523,2 

-10 

235,5 

113,4 

12 

57,96 

-20 

485,2 

-9 

219,8 

106,5 

13 

54,68 

-19 

450,1 

-8 

205,2 

100,0 

14 

51,6 

-18 

417,9 

-7 

191,8 

93,91 

15 

48,72 

-17 

388,2 

-6 

179,2 

88,27 

16 

46,02 

-16 

360,8 

-5 

167,6 

83,01 

17 

43,48 

-15 

335,6 

-4 

156,9 

78,1 

18 

41,11 

 

Көпқабатты  арнайы  жылуоқшаулау  қабаты  бар  оқшаулау  конструкциялары  үшін 

(жылуоқшаулаулық  қабаттың  термиялық  қарсылық  әрекеті  2/3

 

 

артық  болып  келеді) 

және  сыртқы  қорғаныс  қабаты  үшін  қажетті  материалдың  буөткізгіштігі  жағдайы 
жылуоқшаулаулық  қабаттың  материалымен  салыстырғанда  кем  болатын  болса,  ондай 
жағдайда  теңсіздік  орын  алған  бойда  жылытқыш  бөліктің  сыртқы  қабатында 
жылуоқшаулаулаушы қабатты ұстауға мүмкіндік беріледі, 

 

мұнда 

μ

ут

  ,  λ

ут

  –  жылу  өткізгіштіктің  есептік  коэффициенті,  Вт/м

2

°C  және 

буөткізгіштік  коэффициенті,  мг/м

сағ

Па,  жылуоқшаулауыш  материал  қабатынан 

әзірленген. 

9.6  Қаныққан  су  буының  парциалды  қысымы  Е,  Па,  минус  40°С  тан  плюс  45°С  ке 

дейінгі температурасы t, °С (27) формула бойынша анықталады: 

 

                                                (27) 

 

ҚР ЕЖ 2.04-107-2013* 

 

31 

9.7  Буөткізгіштік  қасиетіне  қарсылық  білдіру  әрекеті  R

пi

  м

2

сағ

Па/мг,  бірқабатты 

немесе  көпқабатты  оқшаулау  конструкциясының  жекелеген  бір  қабаты  (28)  формула 
бойынша анықталады: 

                                                              (28) 

 
мұнда 

δ

i

 – оқшаулау конструкциясы қабатының қалыңдығы, м; 

μ

i

  –  оқшаулау  конструкциясы  қабатының  буөткізгіш  материалының  есептік 

коэффициенті, мг/м

сағ

Па ; 

 

Ескертпелер 
1  Оқшаулау  конструкцияларындағы  тұйықталған  ауа  саңылауларының  буөткізгіштікке  қарсылық 

білдіру  деңгейін  бұл  қабаттардың  орналасу  жағдайы  мен  қалыңдығынан  тәуелсіз,  нөлге  тең  деп  алу 
қарастырылған.  

2  Оқшаулау  конструкцияларындағы  буөткізгіштіктің  талап  етілетін  қарсылық  білдіру  деңгейін 

қамтамасыз  ету  үшін 

 

конструкцияның  буөткізгіштікке  қарсылық  деңгейін  оның  ішкі  R

П

  беткі  қабаты 

шегінде максималды ылғалдандыру жазықтығына дейінгі ішкі беткі қабатына байланысты етіп қарастырған 
жөн.  

3 Ылғалды немесе дымқыл тәртіптегі жайларда жылуоқшаулаулаушы тығыздаушылардың буоқшаулау 

жағдайларын  оқшаулаушы  конструкцияның  элементтерінің  қарсылығына  байланысты  (қабырғаларға 
қатысты  ойықтардың  біріктірілген  жерлерінің  толтырылу  орындары)  ғимарат  жағындағы  ерекшеліктерді 
ескере  отырып  қарастырған  дұрыс;  мұндай  қиылысу  орындарындағы  буөткізгіштікке  қарсылық  деңгейі 
ондағы ылғалдылықтың жиналып қалу шегі мен ондағы сыртқы ауаның орташа айлық температура бойынша 
алаңдардың температуралық және ылғалдылық есептері негізінде тексеріледі. 

 

9.8  Беткі  жазықтықтағы  оқшаулау  конструкциясының  белгілі  х,  м  қашықтықтағы 

ішкі  жазықтық  бетінен  қалыс  қалған  температурасын 

t

х

,  °С,  (29)  формула  бойынша 

анықтау керек: 

 

 ,                                                  (29) 

 
мұнда 

t

В

 және t

Н

 – сәйкесінше, ішкі және сыртқы ауаның температурасы, °С; 

R

х

  –  оқшаулау  конструкциясының  көпқабатты  бөлігіндегі  жылу  бері  бөлігінің 

қарсылық мөлшері, оған сәйкес х, м

2

°C/Вт қашықтықтағы ішкі беткі жазықтықтан ақылп 

қойған жазықтыққа дейінгі мөлшері (30) формула бойынша анықталады: 

 

   ,                                                 (30) 

 

 

10 ЕДЕНДЕРДІҢ БЕТКІ ЖАҒЫНЫҢ ЖЫЛУДЫ ИГЕРУІ 

 

10.1  Тұрғын  үйлер  мен  қоғамдық  ғимараттардың,  қосалқы  ғимараттар  мен 

өнеркәсіптік  кәсіпорындар  жайларының  және  өндірістік  ғимараттардың  жылытылатын 
жайларының  едендерінің  беткі  қабаты  (тұрақты  жұмыс  орындары  орналасқан  аймақтар) 

ҚР ЕЖ 2.04-107-2013* 
 

32

 

келесі  есептік  көрсеткішке  ие  болуы  тиіс 

Y

пол

,  Вт/м

2

°C,  мұнда  нормаланатын  көлем 

мөлшері 13-кестеде берілген. 

 

13-кесте – Еден үстінің жылу сіңіру көрсеткіші YеденТР  

  

Ғимараттар, жайлар және жекелеген телімдер 

Еденнің беткі 

қабатының жылуды 

игеру көрсеткіші, 

Вт/м

2

°C 

1.  Тұрғын  үй,  аурухана  мекемелері  (аурухана,  клиникалар, 

стационарлар,  госпитальдар),  диспансерлер,  амбулаториялық-
емханалық  мекемелер, босану үйлері,  балалар үйлері,  қарттар мен 
мүгедектер  үй-интернаттары,  жалпы  білім  беру  мектептері, 
балабақшалар,  бөбекжайлар,  бөбекжай-бақшалар  (комбинаттар), 
балалар 

үйлері 

мен 

балаларды 

қабылдау-орналастыру 

қосындарының ғимараттары 

12 

2.  Қоғамдық  ғимараттар  (1  позицияда  көрсетілгендерден  басқа); 

қосалқы  ғимараттар  мен  өнеркәсіптік  кәсіпорындардың  жайлары; 
өндірістік  ғимараттардағы  жылытылатын  жайлардың  тұрақты 
жұмыс орындары бар телімдері, мұнда жеңіл физикалық жұмыстар 
орындалады (1 санат)  

14 

3.  Өндірістік  ғимараттардағы  жылытылатын  жайлардың  тұрақты 

жұмыс  орындары  бар  телімдері,  мұнда  орташа  ауырлық 
деңгейіндегі физикалық жұмыстар орындалады (2 санат) 

17 

4.  Төсемсіз  күтім  жағдайындағы  жануарлардың  демалыс 

орындарындағы жануарларға арналған ғимараттары бар телімдер: 

 

а)  сиырлар  және  төлдеуге  2-3  ай  қалған  құнажындарн, 

тұқымдандырушы  бұқалар,  6  айға  дейінгі  бұзаулар,  ірі  қара 
малдыкң  жөнделуші  түрі,  шошқалар,  жас  торайлар,  еміп  жүрген 
торайлар  

11 

б)  төлдейтін  және  жаңа  төлдейтін  сиырлар,  шошқалардың  жас 

малы, бордақыланған шошқалар  

13 

в) бордақыланған ірі қара мал 

14 

 
10.2  Еденнің  беткі  қабатының  жылуды  игеру  көрсеткішінің  есептік  мөлшері 

Y

пол

Вт/м

2

°C келесі жағдайларда анықталады: 

а)  егер  еденнің  жабынды  қабаты  (еден  конструкциясының  бірінші  қабаты)  жылу 

инерциясына  ие  болатын  болса 

D

1

=R

1

s

1

≥0,5, 

онда  жылуды  игеру  көрсеткішін  (31) 

формула бойынша анықтау керек: 

 

Y

еден

=2s

1

                                                                 

(31) 

 

ҚР ЕЖ 2.04-107-2013* 

 

33 

б) егер еден конструкциясының алғашқы n қабаттары суммарлық жылу инерциясына 

ие  болатын  болса  –  D

1

+D

2

+…+D

n

˂0,5,  онда  D

1

+D

2

+…+D

n

≥0,5  қабаттарының  жылу 

инерциясы  (n+1)  болады,  ондай  жағдайда  еденнің  беткі  жазықтығының  жылуды  игеру 
көрсеткіші n бастап 1-ге дейін жүргізілетін болады: 

n қабаты үшін – (32) формула бойынша: 
 

  ,                         (32) 

 
i қабаты үшін (i = n - 1; n - 2; ...; 1) – (33) формула бойынша: 
 

 .                                    (33) 

 

Еденнің  беткі  жазықтығының  жылуды  игеру  көрсеткіші 

Y

еден

 

бірінші  қабаттың 

Y

1

 

жылуды игеру жазықтығы аталған көрсеткішке тең болып табылады. 

(31)-(33) формулалар бойынша және теңсіздіктер түрінде: 

D

1

 , D

2

 , … D

n+1

 – жылу инерциясы, сәйкесінше еден конструкциясының 1-ші, 2-ші, 

..., (n+1)-ші қабаттары, ол келесі формулалар бойынша анықталады:  

 

 ,                              (34) 

 

R

1

R

2

 , …, 

R

n

  - термиялық кедергі, м

2

°C/Вт, сәйкесінше еден конструкциясының 1-

ші, 2-ші, ..., (n+1)-ші қабаттары, ол келесі формулалар бойынша анықталады:  

 

 ,                                      (35) 

 

мұнда 

s

1

  ,s

i

,  s

n

,  s

n+1

  -  материалдың  жылу  игеру  көрсеткішінің  есептік 

коэффициенттері  сәйкесінше  еден  конструкциясының  1-ші,  2-ші,  ...  ,  n-ші,  (n+1)-ші 
қабаттары,  Вт/м

2

°C  ,  аккредитацияланған  зертханаларда  жүргізілген  сынақ  нәтижелері 

бойынша есептеулер ретінде қабылданады;  

δ

1

  ,  δ

2

,  …,  δ

n

  қалыңдығы,  сәйкесінше  еден  конструкциясының  1-ші,  2-ші,  ...  ,  n-ші, 

(n+1)-ші қабаттары, м; 

λ

1

  ,  λ

2

,  …,  λ

n

  материалдың  жылу  игеру  көрсеткішінің  есептік  коэффициенттері 

сәйкесінше  еден  конструкциясының  1-ші,  2-ші,  ...  ,  n-ші  қабаттары,  Вт/м

2

°C, 

аккредитацияланған  зертханаларда  жүргізілген  сынақ  нәтижелері  бойынша  есептеулер 
ретінде  қабылданады; мұндай  деректер  болмаған  жағдайда  олар  Л  қосымшасы  бойынша 
есептеледі. 

Егер  еденнің  беткі  қабатының  жылу  игеру  көрсеткіштерінің  есептік  мөлшері Y

еден

13-кестеде  көрсетілген  Y

еден

ТР

  нормаланған  мөлшерден  артық  болатын  болса,  онда  бұл 

секілді  еден  жылу  игеру  жағдайына  қатысты  талаптарды  қанағаттандыра  алады;  егер 
Y

еден

>Y

еден

ТР

,  көрсеткішке  сәйкес  келмейтін  болса,  онда  еденнің  басқа  конструкциясын 

әзірлеу немесе оның жекелеген қабаттарының қалыңдықтарын  өзгерту немесе оны мына 
Y

еден

≤Y

еден

ТР

 талаптарға сәйкестендіру қажет болады.  

ҚР ЕЖ 2.04-107-2013* 
 

34

 

10.3 Еденнің беткі жазықтықтарының келесі көрсеткіштері нормаланбайды: 
а) беткі жазықтығының температурасы 23°С жоғары болса; 
б)  өндірістік  ғимараттардағы  от  жағылатын  жайларда,  мұнда  ауыр  физикалық 

жұмыстар жүргізіледі (ІІІ санат); 

в) ағаш қорғаныс құралдары немесе жылуоқшаулаулайтын төсемшелерден құралған 

тұрақты жұмыс орындарына төсеу жағдайында өндірістік ғимараттарда; 

г)  пайдалану  жағдайлары  адамдардың  тұрақты  түрде  келіп  тұруымен  байланысты 

емес  қоғамдық  ғимараттардың  жайларында  (мұражай  залдары,  көрме  залдары,  театр 
фойелері, кинотеатр фойелері және т.б.).  

10.4 Мал шаруашылығы, құс өсіру және аңдарды асырау ғимараттарының едендерін 

технологиялық  тұрғыда  есептеу  жұмыстарын  ҚР  ҚНжЕ  3.02-11  талаптарына  сәйкес 
жүргізу қажет.  

 

 

11 ҒИМАРАТТАРДЫ ЖЫЛЫТУ ЖӘНЕ ЖЕЛДЕТУГЕ ЖҰМСАЛАТЫН ЖЫЛУ 

ЭНЕРГИЯСЫ ШЫҒЫНДАРЫНА ҚОЙЫЛАТЫН ТАЛАПТАР  

 

11.1  Жылу  энергиясының  тұрғын  үйлер  мен  қоғамдық  ғимараттарды  жылыту  мен 

желдетуге  жұмсалатын  шығындарының  жобалау  құжаттамаларының  әзірлігі  кезеңіндегі 
көрсеткіштері  ретінде  жылу  энергиясының  ғимаратты  жылыту  және  желдету 
шығындарына  жұмсалатын  үлес  мөлшерінің  1  м

3

  жылытылатын  объект  бойынша 

алғандағы  көрсеткіші  қарастырылады,  мұнда  температураның  ауыспалылығы  уақыт 
бірлігіне сәйкес бір °С, 

, Вт/м

2

°C тең болып келеді. Үлес сипаттамасының есептік мәні 

ғимараттың  жылытылуы  мен  желдетілуіне  жұмсалатын  энергияның  шығындарына 
сипаттама  беруге  жұмсалады  және  Б  қосымшасында  көрсетілген  әдістеме  бойынша 
анықталады. Үлес сипаттамаларының есептік мәндері ғимаратты жылыту және желдетуге 
жұмсалатын  энергия  көрсеткіштерінің  мәні  бойынша  төмендегі  нормаланған  мәннен  аз 
немесе оған тең болуы қажет, 

, Вт/м

3

°C: 

 

  , 

 

 

 

 

   (36) 

 
мұнда 

 - жылу энергиясы шығындарының ғимараттарды жылыту және желдетуге 

жұмсалған  нормаланған  көрсеткіштеріне  негізделеді,  Вт/м

3

°C,  ол  14  немесе  15-кестеде 

көрсетілген тұрғын үй және қоғамдық ғимараттардың әр түрлі типтері үшін анықталады.  

ҚР ЕЖ 2.04-107-2013* 

 

35 

14-кесте – Аз қабатты бір пәтерлі тұрғын үй ғимараттарын жылытуға және 

желдетуге жұмсалатын жылу энергиясы шығындарының нормаланған (базалық) 

үлес сипаттамасы, 

 Вт/м

3

°C 

 

Ғимараттың көлемі, м

Қабаттар санын қосқанда 

50 

0,579 

100 

0,517 

0,558 

150 

0,455 

0,496 

0,538 

250 

0,414 

0,434 

0,455 

0,476 

400 

0,372 

0,372 

0,393 

0,414 

600 

0,359 

0,359 

0,359 

0,372 

1000 және одан да артық 

0,336 

0,336 

0,336 

0,336 

Ескертпе  –  Ғимараттардың  жылытылатын  аралық  мәндерін  есепке  алғанда  50-1000  м

2

  аралық  мән 

көрсеткіштері желілің интерполяция арқылы анықталуы тиіс

 

 

11.2  Ғимараттарды  жылыту  және  желдетуге  жұмсалатын  жылу  энергиясының 

шығындарының  үлес  сипаттамасының  нормаланған  мәніне  қол  жеткізу  үшін  тұрғын  үй 
және қоғамдық ғимараттардың жайларындағы ауа өткізгіштік жағдайы (жабық алынбалы-
салынбалы желдету саңылаулары бар болған жағдайда) МЕМСТ 31167-2009 «Ғимараттар 
және құрылыстар. Қалыпты жағдайларда қоршау конструкциялардың ауаны өткізгіштігін 
анықтау әдістері» бойынша анықталған ауа алмасу жағдайларын қамтамасыз етуі тиіс, бұл 
жерде  оның  қысқалық  мерзімі  , 

  сағ

-1

,  сыртқы  және  ішкі  ауаның  әртүрлі  болуы 

жағдайында желдету кезінде 50 Па құрайды:  

 

15-кесте – Ғимараттарды жылыту және желдетуге жұмсалатын жылу энергиясы 

шығындарының нормаланған (базалық) үлес сипаттамасы, 

 Вт/м

3

°C  

 

Ғимарат түрі 

Ғимараттың қабаттылығы 

4, 5 

6, 7 

8, 9 

10, 11 

12 

және 

одан 

да 

жоғар

ы 

1. Көппәтерлі 

тұрғын үйлер, 
қонақ үйлер, 
жатақханалар 

0,455 

0,414 

0,372 

0,359 

0,336 

0,319 

0,301 

0,290 

2. 3-6 жылдарды 

қоспағандағы 
қоғамдық 
ғимараттар  

0,487 

0,440 

0,417 

0,371 

0,359 

 

0,324 

0,311 

 

ҚР ЕЖ 2.04-107-2013* 
 

36

 

15-кесте – Ғимараттарды жылыту және желдетуге жұмсалатын жылу энергиясы 

шығындарының нормаланған (базалық) үлес сипаттамасы, 

 Вт/м

3

°C 

(жалғасы)

 

 

Ғимарат түрі 

Ғимараттың қабаттылығы 

4, 5 

6, 7 

8, 9 

10, 11 

12 

және 

одан 

да 

жоғар

ы 

3. Емханалар 

және емдеу 
мекемелері, 
интернат-үйлер  

0,394 

0,382 

0,371 

0,359 

0,348 

 

0,324 

0,311 

4. Мектепке 

дейінгі 
мекемелер, 
хоспистер 

0,521 

0,521 

0,521 

 

5. Сервистік 

қызмет көрсету, 
мәдени-сергіту 
қызмет үйлері, 
технопарктер, 
қоймалар  

0,266 

0,255 

0,243 

0,232 

0,232 

 

 

6. Әкімшілік 

мәнді нысандар 
(кеңселер) 

0,417 

0,394 

0,382 

0,313 

0,278 

 

0,232 

0,232 

 

а) табиғи сипаты бойынша 

б) механикалық сипаты бойынша 

11.3  Ғимаратта  немесе  пайдалануға  берілген  ғимарат  жобасында  қол  жеткізілген 

бағалау жүйесі  жылыту  мен желдетуге кеткен шығындардың көрсеткіші бойынша келесі 
энергияүнемдеу  кластары  белгіленген  (16-кесте),  бұл  көрсеткіш  %  ауытқу  есебімен 
ғимаратты жылыту және желдету үшін жұмсалатын жылу энергиясы шығындарының үлес 
салмағы бойынша нормаланған (базалық) мөлшерден есептеліп шығарылады.  

11.4 Ғимараттарды энергия үнемдеудің D, Е класымен жобалауға жол берілмейді. А, 

В,  С  кластары  қайта  тұрғызылып  жатқан  және  қайта  қалпына  келтіріліп  жатқан 
ғимараттарда  жобалық  құжаттамалары  әзірлену  үстінде  белгіленеді.  Нәтижесінде, 
ғимаратты  энергия  үнемдеу  жағдайлары  бойынша  пайдалану  кезінде  ондағы 
энергетикалық тексеру барысы да есепке алынуы тиіс. А, В кластары бар ғимараттардың 
үлесін арттыру мақсатында Қазақстан Республикасы тұлғары экономикалық тұрақтандыру 
жөніндегі іс-шараларды қолданулары қажет, себебі құрылыс үдерісі қатысушыларына да, 
пайдаланушы ұйымдарға да аталған мәселенің қатысы бар болып есептеледі.  

11.5  В  және  А  класты  ғимараттарға  үлестік  сипаттама  беру  тек  энергияүнемдеуге 

байланысты міндетті шараларды жүзеге асыру жағдайында жүзеге асырылады: 

ҚР ЕЖ 2.04-107-2013* 

 

37 

16-кесте – Тұрғын үй қоғамдық ғимараттардағы энергияүнемдеу кластары 

 

Кластың 

мәні 

Кластың 

атауы 

Ғимараттың жылыту және желдетуге 

жұмсалатын жылу энергиясының 

үлестік есептік (нақты) 

сипаттамасының нормаланған 

мөлшерден ауытқу көлемі, % 

ҚР тұлғалары 

тарапынан әзірленген, 
ұсынылатын шаралар, 

Жаңа және қайта қалпына берілген ғимараттарды жобалау және 

пайдалануға беру жағдайлары  

A++ 

Өте жоғары 

60-тан төмен 

Экономикалық 
ынталандыру 

A+ 

 

50-ден бастап 60 қоса 

 

А 

 

40-тан бастап 50 қоса 

 

B+ 

Жоғары 

30-дан бастап 40 қоса 

Экономикалық 
ынталандыру 

В 

 

15-тен бастап 30 қоса 

C+ 

 

5-тен бастап 15 қоса 

Іс-шаралар 
әзірленбейді 

Қалыпты 

 +5-тен бастап -5 қоса 

C- 

 

 +15-тен бастап+5 қоса 

Қолданыстағы ғимараттарды пайдалану кезінде 

Төмен 

+15,1-тен бастап +50 қоса 

Сәйкес экономикалық 
негіздеме жағдайында 
қайта қалпына келтіру  

Е 

Төмен  

+50-ден артық 

Сәйкес экономикалық 
негіздеме жағдайында 
қайта қалпына келтіру, 
немесе бұзу 

 
а)  жеке  жылу  пункттері  құрылғысы,  оларда  сумен  қамту  жүйелерінің  айналымын 

жүзеге  асыру  үшін  жұмсалатын  энергия  шығындарының  көрсеткішін  төмендету  жүзеге 
асырылады және ыстық және суық суларды, энергия ресурстарын пайдалануды есепке алу 
және басқарудың автоматтандырылған жүйелерімен жабдықталған;  

б)  қозғалыс  және  жарықтандырумен  жабдықталған  жалпы  үй  жайларын 

жарықтандырудың энергия үнемдеуші жүйелерін пайдалану; 

в)  лифтілік  шаруашылық,  сорғы  және  желдету  құрылғыларын  пайдалану 

двигательдерінің реактивті қуаты компенсацияларын қолдану құрылғыларын пайдалану. 

11.6  Жылу  энергиясы  шығындарының  ғимаратты  жылыту  және  желдетуге 

жұмсалатын  көрсеткіштерінің  бір-біріне  сәйкестігін  бақылау  –  яғни  әзірлену  кезеңіндегі 
нормаланған  көрсеткіштер  бойынша  жобалық  құжаттаманы  сараптама  органдары  жүзеге 
асырады. 

11.7  Пайдалануға  берілген  ғимараттарды,  құрылыстарды,  жайларды  жылыту  және 

желдетуге жұмсалатын жылу энергиясы шығындарына байланысты тексеру жұмыстарын  
аталған  үй-жайлардың  пайдаланылған  энергия  ресурстарын  есепке  алып  отыру 
құралдарымен  жабдықталу  деңгейлерін  есепке  алуды  мемлекеттік  құрылыс  бақылауды 
жүзеге  асырушы  мемлекеттік  құрылыс  бақылау  органы  тарапынан  жүзеге  асырылады. 
Басқа  да  жағдайларда  пайдалануға  берілген  ғимараттардың,  құрылыстардың, 
конструкциялардың  жылытылу  және  желдетілу  жағдайларына  байланысты  шығындарын 

ҚР ЕЖ 2.04-107-2013* 
 

38

 

есепке алу құрылысты жүзеге асырушы тұлға тарапынан онда жұмсалатын энергетикалық 
ресурстарды есепке ала отырып жүзеге асырылады. 

11.8  Құрылыс  тарапынан  аяқталған  не  болмаса  қайта  қалпына  берілген  ғимаратты 

пайдалануға  беру  кезіндегі  энергия  үнемдеу  класы  нормаланған  энергетикалық 
көрсеткіштерге  есептік-сараптамалық  міндетті  бақылау  жүргізу  негізінде  жүзеге 
асырылады. 

11.9  Жылыту  және  желдетуге  жұмсалатын  жылу  энергиясы  шығындарының 

талаптарын  орындау  мерзімі  құрылысты  жүзеге  асырушы  тарапынан  белгіленеді,  ол 
пайдалануға  берілген  уақыттан  бастап,  кем  дегенде  бес  жылды  құрауы  қажет.  Энергия 
үнемдеу  деңгейі  жоғары  және  өте  жоғары  класты  көппәтерлі  үйлер  үшін  (В  және  А 
кластары  үшін)  бұл  секілді  талаптардың  орындалуы  құрылысты  жүзеге  асырушы 
тарапынан пайдалануға берілген алғашқы он жыл ішінде қамтамасыз етіледі. Бұған қоса, 
барлық  жағдайларда  құрылысты  жүзеге  асырушы  тұлға  үйдің  энергетикалық 
көрсеткіштерін  үйді  пайдалануға  берген  уақытта  да,  сондай-ақ  одан  кейінгі  қолданыста 
болған  уақыттарда  да  кем  дегенде  бес  жылда  бір  рет  нормаланған  есептік-аспаптық 
міндетті бақылауды жүзеге асыру міндетін өз жауапкершілігіне алады.  

ҚР ЕЖ 2.04-107-2013* 

 

39 

А қосымшасы 

(

міндетті

 

Ылғалдылық аймақтарының картасы 

 

 

 

А.1-суреті – Ылғалдылық аймақтарының картасы 

 

ҚР ЕЖ 2.04-107-2013* 
 

40

 

Б қосымшасы 

(міндетті) 

 

Тұрғын үй және қоғамдық ғимараттарды жылыту және желдетуге жұмсалатын 

жылу энергиясының үлес сипаттамасының есебі  

 

Б.1  Ғимаратты  жылыту  және  желдетуге  жұмсалатын  шығындардың  үлестік  есептік 

сипаттамасы 

р

q

от

, Вт/м

3

°C (Б.1) формуласы бойынша анықтау керек: 

 

                     (Б.1) 

мұнда 

k

об

–  ғимараттың  жылу  қорғауға  байланысты  үлестік  сипаттамасы,  Вт/м

3

°C 

қосымшасына сәйкес анықталады; 

k

вент

– ғимараттың үлестік желдету сипаттамасы, Вт/м

3

°C;  

k

быт

– ғимараттың үлестік тұрмыстық жылу бөлу сипаттамасы, Вт/м

3

°C; 

k

рад

–  ғимараттағы  жылу  түсу  жағдайының  күн  радиациясынан  қорғану  үлестік 

сипаттамасы, Вт/м

3

°C; 

 

– жылу энергиясын жылыту бойынша есепке алу кезіндегі  тұрғын үйдің жылуды 

тұтыну  деңгейін  төмендетуді  есепке  алу  коэффициенті,  нақты  төмендеуге  байланысты 
статистикалық деректерді алғанға дейін қабылданады 

ξ = 0,1

β

h

– жекелеген жылыту аспаптарының номиналдық жылу ағынының дискреттігімен 

байланысты,  олардың  қосымша  жылу  жоғалту  көрсеткіштерін  есепке  алғандағы,  және 
олардың радиатор артындағы оқшаулау аймақтары бойынша бұрыштағы жайларда ауаның 
жоғары  температурасы  бойынша  жылытылмайтын  үй-жайлар  арқылы  өтетін  тұрба 
жолдарының қосымша жылуды тұтыну жүйелерін еспке алу коэффициенті: 

Көпсекциялы және басқа да созылып жатқан басқа да ғимараттар 

Мұнара типті ғимараттар 

Жылытылатын астыңғы бөліктері және шатырлары бар ғимараттар 

Жылытылатын  астыңғы  бөліктері  және  шатырлары  бар  және  жылу  генераторлары 

бар пәтерлерден тұратын ғимараттар 

ν

  –  оқшаулау  конструкциялары  бар  жылу  инерциясы  есебінен  жылудың  түсуін 

төмендету коэффициенті; ұсынылып отырған мәндер келесі формуламен анықталады  

=0,7+0,000025(ЖКТГ-1000); 

ζ

  –  жылыту  жүйелеріндегі  жылудың  берілуін  автоматты  түрде  реттейтін  тиімділік 

коэффициенті, ұсынылатын мәндер: 

ζ = 1,0

–  термостаттары  бар  біртұрбалы  жүйеде  және  кіру  кезіндегі  фасадартқы 

автореттеу мүмкіндігі бар немесе пәтерарты көлденең ажыратқышы бар көрсеткіш; 

ҚР ЕЖ 2.04-107-2013* 

 

41 

ζ = 0,95

–  екі  құбырлы  жүйеде  жылыту  термостаттары  бар  және  кіру  кезінде 

орталықтандырылған автореттеу қызметі бар; 

ζ = 0,9

– 

термостаттары 

бар 

біртұрбалы 

жүйе, 

орталық 

кіру 

кезінде 

автоматтандырылған  немесе  термостатсыз  біртұрбалы  жүйе  және  фасадартқы  кіру 
кезіндегі  автоматты  түрде  реттеу  әрекеті;  сонымен  қатар  термостаттары  бар  және  кіру 
кезінде автоматты реттеу жағдайлары қарастырылмаған екі тұрбалы жүйе; 

ζ = 0,85

  –  термостаттары  бар  және  кіру  кезінде  автоматты  реттеу  жағдайлары 

қарастырылмаған бір тұрбалы жүйе; 

ζ = 0,7

 – термостаттары жоқ жүйеде және орталық кіру кезінде автоматтандырылған 

түрде реттелетін ішкі ауа температурасын коррекциялау; 

ζ = 0,5

  –  термостаттары  жоқ  жүйеде  және  кіру  кезінде  автореттеу  жағдайлары 

қарастырылмаған – орталық ОЖП немесе қазандықты реттеу; 

Б.2  Ғимараттың  үлестік  желдету  сипаттамасы, 

,  Вт/м

3

°C,  (Б.2)  формуласы 

бойынша анықтау керек: 

 

                               (Б.2) 

 
мұнда с – ауаның үлестік жылу сыйымдылығы, мынаған тең1 кДж/(кг

); 

β

v

  –  ішкі  оқшаулау  конструкцияларының  болуын  есепке  алатын  ғимараттағы  ауа 

көлемін  төмендету  коэффициенті.  Деректер  болмаған  жағдайда  есепке  алу  қажет 

β

v

= 0,85

 –жылыту кезеңіндегі ағынды ауаның орташа тығыздығы, 

кг /

3

м

 

 

,                                           (Б.3)  

 – (6.2) формуласындаа көрсетілген, °С. 

  –  жылыту  кезеңіндегі  ғимараттың  ауа  алмасу  деңгейінің  орташа  қысқалық 

мерзімі, сағ

-1

, Г.3 бойынша анықталады; 

 – рекуператордың тиімділік коэффициенті; 

Рекуператор  тиімділігінің  коэффициенті, 

,  келесі  жағдайлар  бойынша  нөлден 

ерекшеленеді: 

тұрғын  үй  пәтерлері  мен  қоғамдық  ғимараттардың  жайларындағы  ауаның 

өткізгіштінің орташа көрсеткіші (жабық ағынды-салынбалы желдету саңылаулары болған 
жағдайда),  ауа  алмасу  кезеңінде  аталған  мерзімнің  жүзеге  асырылуын  қамтамасыз  етеді 

,  сағ

-1

,  бұл  жерде  қысымның  әртүрлілік  деңгейі  50  Па  сыртқы  және  ішкі  ауаның 

желдетілуі кезеңінде – механикалық жабдықтау жағдайында 

≤2 сағ

-1

ғимарат  және  жайлардағы  ауа  алмасу  қысқалығы  қысымның  әртүрлі  мәнде  болуы 

жағдайында 50 Па және ондағы орташа ауа алмасу көрсеткіші   МЕМСТ 31167 бойынша 
анықталады. 

ҚР ЕЖ 2.04-107-2013* 
 

42

 

Б.3 Жылыту кезеңіндегі ғимараттың ауа алмасу көрсеткішінің орташа қысқалығы 

сағ

-1

,  желдету  есебінен  және  инфильтрациялау  бойынша  ауа  алмасу  көрсеткшінің 

суммарлы мәні бойынша есептеледі, келесі формуламен шығарылады: 

 

,         (Б.4) 

 

мұнда 

  -  ұйымдастырылмаған  ағын  не  болмаса  механикалық  желдету 

жағдайында  нормаланған  мән  бойынша  ауа  ағынының  мөлшері,  м

3

/ч,  мыналар  үшін  тең 

болып келеді: 

а)  пәтерлерге  орналастыру  деңгейі  есепке  алынған  тұрғын  үй  ғимараттары  үшін 

көлемі кем дегенде 20 м

2

 адам басына шаққандағы жалпы көлемі - 

б) басқа да тұрғын үй ғимараттары - 

, бірақ 30 m кем емес мұнда m – 

ғимараттағы тұрғындардың есептік саны; 

в)  қоғамдық  және  әкімшілік  ғимараттар  шартты  түрде  қабылданады:  әкімшілік 

ғимараттары,  кеңселер,  қоймалар  және  супермаркеттер  - 

;  қадамдық  қолжетімділік 

жағдайындағы шағын дүкендер, денсаулық сақтау мекемелері, тұрмыстық қызмет көрсету 
комбинаттары,  спорттық  ареналар,  денсаулық  сақтау  мекемелері,  мұражайлар  және 
көрмелер  - 

;  мектепке  дейінгі  балаларға  арналған  мекемелер,  мектептер,  орта 

техникалық және жоғары оқу орындары -

; дене шынықтыру-сауықтыру және мәдени-

сауық кешендері, мейрамханалар, дәмханалар, вокзалдар - 

  -  тұрғын  үй  ғимараттары  үшін  –  тұрғын  үй  жайларының  көлемі 

,  оған 

ұйықтайтын бөлме, балалар бөлмесі, қонақ үйлер, кабинеттер, кітапханалар, асханалар, ас 
үй  асханалар;  қоғамдық  және  әкімшілік  ғимараттар  үшін  –  есептеу  алаңы 

,  ҚР 

ҚНжЕ 3.02-02 сәйкес барлық ғимараттардың көлемінің сомасы түрінде анықталады, оған 
дәліздер,  тамбурлар,  өтпе  жолдар,  баспалдық  алаңдары,  лифт  шахталары,  ішкі  ашық 
баспалдақтар,  пандустар,  сонымен  қатар  инженерлік  құрылғылар  мен  желілерді 
орналастыруға арналған жайлар , 

 

h

эт

 - еденнен төбеге дейінгі қабаттың биіктігі, м; 

n

вент

 - апта ішіндегі механикалық желдету жұмыстары сағатының саны; 

168 – аптадағы сағаттар саны; 

- қоршайтын конструкциялар арқылы инфильтрацияланатын ауа мөлшері, кг/сағ: 

тұрғын үйлер үшін –жылыту кезеңінде тәулік бойы баспалдақ дәлізіне келіп тұратын ауа 
мөлшері,  Б.4  бойынша  анықталады,  қоғамдық  ғимараттар  үшін  –  жарықмөлдірлі 
конструкциялар  мен  есіктердің  тығыздығы  арқылы  түсетін  ауа  мөлшері;  жұмыстан  тыс 
уақыттарда  қоғамдық  ғимараттар  үшін  қолжетімді  болып  табылады,  бұл  жерде 
ғимараттың  қабаттылығы  есепке  алынады:  үш  қабатқа  дейін  -  тең 

,  төрттен 

бастап тоғыз қабатқа дейін - 

, тоғыз қабаттан жоғары - 

, мұнда 

 - 

ғимараттың жылытылатын қоғамдық бөлігінің көлемі; 

ҚР ЕЖ 2.04-107-2013* 

 

43 

 - қоршайтын конструкциялар арқылы инфильтрацияланатын ауа мөлшері, кг/с, 

Б.4 сәйкес жүргізіледі

  -  апта  ішіндегі  инфильтрацияны  есепке  алу  сағаттарының  саны,  с, 

теңгерімделген  ағынды-салынбалы  желдету  жүйелері  бар  ғимараттар  үшін 

168 −

n

вент

 

және жайларында ағынды механикалық желдету әрекеті жүзеге асырылатын ауа мөлшері 
қарастырылатын ғимараттар; 

  -  ғимараттың  жағылу  көлемі,  ғимараттың  ішкі  оқшаулану  жағдайларының 

шектелген жазықтықтарының жылытылатын көлемі, 

3

м

 - (Б.3) формуладағы сияқты; 

β

v

 - (Б.2) формуладағы сияқты. 

Ғимарат  әр  түрлі  ауа  алмасу  жағдайлары  қарастырылған  бірнеше  аймақтардан 

тұратын  болған  жағдайда,  ауа  алмасу  жағдайының  орташа  қысқалығы  әрбір  аймақ  үшін 
жеке-жеке есептеледі (ғимарат бөлініп отырған аймақтар барлық жылыту көлемін қамтуы 
тиіс). Барлық алынған ауа алмасу жағдайының орташа қысқалық мерзімі өзара қосылады 
және мұнда суммарлы коэффициент (Б.2) формуласы бойынша есептеледі, бұл ғимараттың 
үлесті желдету есебін жүргізу үшін қажет. 

Б.4

 

Тұрғын үй ғимаратының баспалдақ алаңына келетін инфильтирацияланатын ауа 

немесе  қоғамдық  ғимараттың  жайлары  арқылы  ондағы  ойық  бөліктердің  тығыздығы 
арқылы  есептеледі,  олардың  барлығы  желдету  жағында  орналасқан  жағдай  есепке 
алынады, мына формуламен анықтау керек: 

 

 (Б.5) 

 

мұнда 

A

ок

  және 

A

дв

–  сәйкесінше  терезелер  мен  балкон  есіктерінің  және  сыртқы 

кіретін есіктердің суммарлы алаңы 

2

м

тр

R

u

, ок

  және 

тр

R

u

, дв

  -  сәйкесінше  терезелер  мен  балкон  есіктерінің  және  сыртқы  кіре 

беріс есіктердің ауа өткізу қабілеттілігіне қарсылық көрсету мөлшері, 

2

м · ч / кг

Δ

p

ок

  және 

Δ

p

дв

  -  сыртқы және ішкі  ауаның қысымының әр түрлі  болуының  есебі 

қарастырылады,  Па,  терезелер  мен  балкон  есіктері  және  сыртқы кіре  беріс  есіктер  үшін, 
(8.2) формуласы бойынша анықталады, мұнда ауыстырылу көрсеткіші 0,55 тен 0,28 және 
үлес  салмағы  арнайы  формуламен  есептелініп  шығарылады  (7.3),  бұл  жерде  ауаның 

температурасы тең болады 

t

от

, мұнда 

t

от

– (6.2) формуладағы сияқты. 

Қоғамдық ғимараттар үшін жұмыстан тыс уақыттарда – жарық өткізгіш құрылғылар 

мен  есіктер  тығыздығы  арқылы  өтетін  ауаның  инфильтрациясы;  ғимараттың 
қабаттылығына байланысты қабылдау мүмкіндігі бар, бұл жерде ғимараттың қабаттылығы 

есепке  алынады:  үш  қабатқа  дейін  - 

0,1β

v

V

общ

  төрттен  бастап  тоғыз  қабатқа  дейін  - 

ҚР ЕЖ 2.04-107-2013* 
 

44

 

0,15β

v

V

общ

, тоғыз қабаттан жоғары - 

0,2β

v

V

общ

, мұнда 

V

общ

 - ғимараттың жылытылатын 

қоғамдық бөлігінің көлемі. 

Тұрғын үй ғимараттарының баспалдақ-лифт жүйелері үшін (БЛЖ) – саңылаулардың 

толуы арқылы өтетін ауаның инфильтрациясы;  

бұл  жерде  ғимараттың  қабаттылығы  есепке  алынады:  үш  қабатқа  дейін  -, 

0,3β

v

V

ЛЛУ

төрттен  бастап  тоғыз  қабатқа  дейін  - 

0,45β

v

V

ЛЛУ

,  тоғыз  қабаттан  жоғары  - 

0,6β

v

V

ЛЛУ

,  мұнда 

V

ЛЛУ

  -  баспалдақ-лифт  жүйелері  дәліздерінің  жылытылатын  көлемі. 

БЛЖ  үшін  балконға  қабаттар  арқылы  шығарылатын  жолдар  инфильтрацияланатын  
ауаның жеңілдтелген формула арқылы алынған көлемін 2 есег \е дейін азайту ұсынылады.  

Б.5 Ғимараттардың тұрмыстық жылу бөлу сипаттамасының үлесі 

k

быт

Вт /

(

3

м

о

С

)

мына формуламен анықтау керек: 

 

,                                            (Б.6) 

мұнда 

q

быт

 - тұрғын үй жайларының 1 

2

м

 үшін бөлінетін жайларының көлемі немесе 

қоғамдық ғимараттың есептік алаңы 

A

р

Вт/

2

м

, қабылданады: 

а)  пәтерлердің  есептік  орналасу  жағдайларына  байланысты  қарастырылады,  кем 

дегенде 

20

2

м

 бір адамға шаққандағы жалпы көлем 

q

быт

= 17

 

Вт/

2

м

б)  пәтерлердің  есептік  орналасу  жағдайларына  байланысты 

45

2

м

  жалпы  көлемі 

және бір адамға шаққандағы көрсеткіші 

q

быт

= 10

 

Вт/

2

м

в)  басқа  да  тұрғын  үй  ғимараттары  –  пәтерлердің  есептік  орналасу  жағдайларына 

байланысты қарастырылады 

q

быт

 аралығы 17 және 10 

Вт/

2

м

г)  қоғамдық  және  әкімшілік  ғимараттар  үшін  тұрмыстық  жылу  бөлу  жағдайлары 

онда  орналастырылған  адамдар  санына  байланысты  есептеледі  (90  Вт/адам), 
жарықтандырылу  (орнатылған  қуаты  бойынша)  және  ұйымдастыру  техникасыи         

(

10 Вт /

2

м

) аптадағы жұмыс сағаттарын есепке ала отырып; 

t

в

t

от

– (6.2) формуладағы сияқты, °С; 

A

ж

 – (Б.3) формуладағы сияқты.

  

Б.6  Ғимараттағы  жылу  келі  жағдайының  үлестік  сипаттамасы  күн  радиациясын 

есепке алғанда 

  мына формуламен анықтау керек: 

 

k

рад

=

11,6 ·

год

Q

рад

(

V

от

· ГСОП

)

                           (Б.7) 

 

мұнда 

год

Q

рад

  -  терезе  және  фонарлар  арқылы  жылу  келі  жағдайы  жылыту  мерзімі 

аясында  күн  радиациясын  есепке  алғандағы  көрсеткіш  бойынша  есептеледі, 

 

 

 

 

 

 

 

 

содержание      ..     1      2      3      4      ..