содержание .. 4 5 6 7 ..
СП РК 4.02-108-2014 ПРОЕКТИРОВАНИЕ ТЕПЛОВЫХ ПУНКТОВ (ҚР ЕЖ 4.02-108-2014) - 6
И.7-кестенің жалғасы
Кӛрсеткіш
Бӛлшектенбейтін
Резеңке тӛсемдермен бӛлшектенетін
дәнекерленген
BD4
BD7
BF2
N25
N35
N50
М60
М92
Қондырғын
ың
290х120
525х120
574х235
1249х450
1525х450
1939х450
1560х886
1935х906
габариттері,
мм:
hхa
ұзындығы,
246
246
315
570(10/2)
570(10/2)
570(10/2)
1340(10/2)
1340(10/2)
аспайды
кем
48
48
48
370(10/1)
370(10/1)
370(10/1)
1090(10/1)
1090(10/1)
ұзындығы
Қондырғыда
7,11,17,25,
7,11,17,
7,11,17,
-
-
-
-
-
ғы
33,43,63,
25, 33,43,
25,33,
қатпарларер
93
63, 93
43,63,
дің
93,123
стандартты
саны
Қондырғын
ың массасы,
14,4
26,2
58,4
310
410
460
1755
2270
кг:
аспайды
кем емес
2,4
4,0
10,5
210
300
380
1330
1700
__________________
* сызықтың алдында - жиектеме үшін 10/1, сызықтан кейін -10/2.
Ескертпелер
1 Бӛлшектенбейтін тілімдердің материалы - АISI 316, бӛлшектенетін АISI 304, бӛлшектенетін тӛсемдердің
материалы - ЕРDМ.
2
«АРVª жылу алмастырғыштарының номенклатурасы кестеде келтірілген аппараттардың типтерімен
шектелмейді.
И.8-кесте - «СВЕПª фирмасының жылумен жабдықтауға арналған қатпарлы жылу
алмастырғыштардың техникалық сипаттамалары
Кӛрсеткіш
Бӛлшектенбейтін дәнекерленген
Резеңке тӛсемдермен бӛлшектенетін
В25
В35
В45
В50
В65
Gх6
Gх
Gх
Gх
Gх
Gх
NI
12Р
18Р
26Р
42Р
51Р
Қатпардың қызу
0,063
0,093
0,128
0,112
0,270
0,070
0,120
0,180
0,275
0,450
0,550
беті, м2
Қатпардың
0,234
0,336
0,427
0,424
1,080
-
-
-
-
-
-
массасы, кг
Арнадағы судың
0,095
0,141
0,188
0,188
0,474
-
-
-
-
-
-
кӛлемі, л
119
И.8-кестенің жалғасы
Кӛрсеткіш
Бӛлшектенбейтін дәнекерленген
Резеңке тӛсемдермен бӛлшектенетін
В25
В35
В45
В50
В65
Gх6
Gх
Gх
Gх
Gх
Gх
NI
12Р
18Р
26Р
42Р
51Р
Қондырғыдағы
120
200
200
250
300
100
160
160
450
450
450
қатпардың
ең
жоғарғы саны,
дана
Жұмыс қысымы,
3,0
3,0
3,0
3,0
3,0
1,0
1,6
1,6
1,6
1,6
1,6
МПа
Максималды
185
185
185
185
185
150
150
150
150
150
150
температура, °С
Қондырғының
габариттері, мм:
117
241
241
241
362
160
320
320
460
460
630
ені
биіктігі
524
392
524
524
864
745
840
1070
1265
1675
1730
ұзындығы,
317
518
518
670
790
500
1090
1090
3080
3080
3130
аспайды
Қосқыш
25
40
65
65
100
25
50
50
100
100
150
келтеқұбырлард
ың диаметрі, мм
Тілімдердің
30,6
71,4
119
119
900
38*
127*
183*
363*
554*
1138*
максималды
санында
қондырғының
массасы, кг
Ең
жоғарғы
350
550
900
2200
6100
400
550
1500
3000
7300
15000
тиімді жылулық
қуаттылық, кВт,
жылу
тасымалдағышт
ың
параметрлерінде
150-80/105-70С
және ΔРкерн
150
кПа-дан аспайды
Жылудың берілу
5970
7880
6570
7820
7035
12920
9380
11550
10810
9500
11840
коэффициенті,
Вт/
(м2 °С)
Қатпарлардың
42
52
48
140
140
21
23
33
47
77
101
тиімді саны, дана
Жылулық
450
-
1500
-
4100
430
750
1050
-
9500
-
қуаттылық, кВт,
стандартты
шарттарда
Жылудың берілу
6210
-
6260
-
5150
7980
7080
7030
-
7320
-
коэффициенті,
Вт/(м2°С),
стандартты
шарттарда
120
И.8-кестенің жалғасы
Кӛрсеткіш
Бӛлшектенбейтін дәнекерленген
Резеңке тӛсемдермен бӛлшектенетін
В25
В35
В45
В50
В65
Gх6
Gх
Gх
Gх
Gх
Gх
NI
12Р
18Р
26Р
42Р
51Р
Қатпарлардың
117/2
-
189/2
-
297/2
79/3
89/4
85/3
-
74/2
-
тиімді саны, дана
(бӛлшектен
кейін - жүрістер
саны)
________________
* Масса тӛменде келтірілген жолдың қуаттылығын қамтамасыз ету кезінде талап етілетін тілімдердің саны үшін
қабылданды.
Ескертпе
1 Стандартты шарттар -
150 кПа аспайтын қыздырылатын су бойынша су жылытқыштағы қысымның
жоғалуымен және жол берілетін жылдамдықтармен шектелген сұйықтықтың ең жоғарғы шығыны; жылу
тасымалдағыштың параметрлері: қыздырушы 70 °С - 15 С, қыздырылатын 5 °С - 60 °С.
2 Қатпар материалы - қалыңдығы 0,3-0,6 мм болатын АISI 316 тот баспайтын болат, тӛсемдердің материалы -
ЕРDМ.
3 Жылу алмастырғыштардың номенклатурасы кестеде келтірілген аппараттардың типтерімен шектелмеген.
121
К қосымшасы
(ақпараттық)
Кӛлденең кӛп жүрісті бу мен су араласқан жылытқыштардың жылулық және
гидравликалық есебі
Жылу тораптарының бу мен су араласқан кӛлденең жылытқыштары (екі және тӛрт
жүрісті) жылыту және ыстық сумен жабдықтау жүйелері үшін арналған.
К.1 Бу мен су араласқан жылытқыштардың қызу беті F, м2, келесі формула бойынша
анықталады:
sp
Q
F =
,
(K.1)
kt
ñð
мұнда Qsp - су жылытқыштың есептік жылу ӛндірімділігі, Вт;
k - су жылытқыштың жылу беру коэффициенті, Вт/(м2°C);
Δtcp- қыздырушы және қыздырылатын орталар арасындағы температуралардың
есептік айырмасы, °С.
К.2 ЖылытуғаQsh
немесе ыстық сумен жабдықтауғаQsp
су жылытқыштың есептік
o
h
жылу ӛндірімділігі Б қосымшасы бойынша анықталады.
Сонымен бірге, осы ережелер жинағының 5.5.1.8 талаптарын ескере отырып, әрбір
жылытқыш үшін 2-қосымша бойынша анықталған есептік ӛндірімділік 2-ге бӛлінеді.
К.3 Жылудың берілу коэффициенті k, Вт/(м2°С) келесі формула бойынша
анықталады:
1
k =
,
(К.2)
1
1
ñò
íàê
ï
ñò
íàê
2
мұнда α2 - құбырдың қабырғасынан қыздырылатын суға дейін бойлық шаю кезіндегі
жылудың берілу коэффициенті, Вт/(м2°С);
αб - конденсациялаушы будан құбырдың кӛлденең қабырғасына дейін жылу беру
коэффициенті, Вт/(м2°С);
įқаб - құбыр қабырғасының қалыңдығы, м;
įқақ- судың сапасын ескерумен нақты аудан үшін пайдаланушылық деректердің
негізінде қабылданатын қақтың қалыңдығы, м, ал деректердің болмауында 0,0005 м тең
етіп қабылдауға жол беріледі;
λ қаб - құбыр қабырғасының жылу ӛткізушілігі, Вт/(м°С), болат үшін 58 Вт/(м°С)
тең, ал жез үшін 105 Вт/(м°С) тең қабылданады;
λқақ - сол секілді, қақтың қабаты, 2,3 Вт/(м°С) тең болып қабылданады.
122
К.4 Құбырдың қабырғасынан турбуленттік қозғалыс аймағындағы қыздырылатын
суға жылудың берілу коэффициенті α2 , Вт/(м2.°С), келесі формула бойынша анықталады:
2
W
í
í
òð
1,16
1210
18t
0,038
t
,
2
cp
ñð
,
dâí
(К.3)
t
- қыздырылатын судың орташа температурасы,
°С, келесі формула
ñð
бойынша анықталады:
í
í
í
t
âõ t
âûõ
t
=
;
(К.4)
ñð
2
í
í
t
және
t
- су жылытқышқа кірмеде және одан шықпада сәйкесінше
âõ
âûõ
қыздырылатын судың температурасы, °С;
Dіш - құбырдың ішкі диаметрі, м;
Wқұб - құбырлардағы судың жылдамдығы, м/с, келесі формула бойынша анықталады
G
h
Wтр =
;
(К.5)
3600
f
òð
fтр - жылытқыштың бір жүрісіндегі барлық құбырлар қимасының ауданы, м2, келесі
формула бойынша анықталады:
2
d
fтр =
n;
(К.6)
4
n - бір жүрістегі құбырлардың саны, дана;
t
, кг/м3;
ñð
Gh - құбырлардағы қыздырылатын судың есептік шығыны, кг/с.
К.5 Конденсацияланатын будан құбырдың қабырғасына дейін жылудың берілу
коэффициенті αп , Вт/(м2·°С), келесі формула бойынша анықталады:
2
432047,54t
0,14t
s
s
αп = 1,16
,
(К.7)
md
t
t
í
s
ñò
мұнда ts - будың қанығу температурасы, °С;
m -құбырлардың келтірілген саны, дана, келесі формула бойынша анықталады:
nîá
m =
,
(К.8)
nmax
мұнда nоб - жылытқыштағы құбырлардың жалпы саны, дана;
123
nmax- тік қатардағы құбырлардың максималды саны, дана;
tст - құбырлар қабырғаларының орташа температурасы, °С, келесі формула бойынша
шамалас анықталады:
í
t
t
cð
tст = s
(К.9)
2
және келесі формула бойынша жылытқышты алдын ала есептегеннен кейін
тексеріледі:
í
t
t
s ï
ñð
2
tст =
(К.10)
ï
2
(К.9) және (К.10) формулалары бойынша анықталған tст мәндері
3 °С αп аса сәйкес
келмеген жағдайда, (К.10) формуласы бойынша анықталған tст мәнінт қабылдап, қайта
есептеу керек.
К.6 Қыздырушы және қыздырылатын орталар арасындағы температуралардың
есептік айырмасын Δtср, С, келесі формула бойынша анықтайды:
t
t
â
ì
Δtср =
,
(К.11)
t
6
2,3lg
t
m
мұндаt
,
t
- жылытқышқа кірмеде және одан шықпада қыздырушы және
6
ì
қыздырылатын орталардың арасындағы температуралардың сәйкесінше үлкен және кіші
айырмасы, °С, келесі формулалар бойынша анықталады:
í
t
t
t
;
(К.12)
6
s
âõ
í
t
t
t
(К.13)
ì
s
âûõ
Жылытудың су мен бу араласқан жылытқыштарын есептеген кезде су жылытқышқа
кірмедегі және шықпадағы қыздырылатын судың температурасын
tí
қабылдау
âõ
2
керек,
í
мұнда
- сыртқы ауаның есептік температурасында tо,
°С;
t
жылыту
2
âûõ
î
1
жүйелерінің кері ағынды құбырындағы судың температурасы,
мұнда
- сыртқы ауаның есептік температурасында to,°С, ЖЖП-де су жылытқыш
î
1
қондырғысындағы жылыту жүйесінің беруші құбырындағы немесе ОЖП-дегі жылу
тораптарының беруші құбырындағы судың температурасы.
124
Бұл жағдайда температуралардың есептік айырмасы
t
,
°С, келесі формула
cp
бойынша анықталады:
t
t
t
s
2
s
o1
t
(К.14)
cp
t
s
2
2,3lg
t
t
s
o1
Ескертпе - Ортақ су жылытқыш арқылы жылыту және желдету жүйелерін тәуелсіз қосқанда су
жылытқышқа кірмеде кері ағынды құбырдағы қыздырылатын судың температурасын желдету жүйелерінің
құбырын қосқаннан кейін судың температурасын ескере отырып анықтау керек. Жылытуға жиынтықты
максималды жылу ағынының 15 %-нан аспайтын желдетуге жылу шығынында су жылытқыштың алдындағы
қыздырылатын судың температурасын жылыту жүйесінің кері ағынды құбырындағы судың
температурасына тең қабылдауға жол беріледі.
Ыстық сумен жабдықтауға су жылытқышты есептеген кезде қыздырылатын судың
температурасын, °С, қабылдау керек:
- су жылытқышқа кірмеде жылыту кезеңіндегі суық
(құбырлық) судың
температурасына тең tc ; деректер болмаған жағдайда, 5 °С-қа тең қабылданады;
- су жылытқыштан шықпада - ыстық сумен жабдықтау жүйесіне келетін судың
температурасына th, ОЖП-де және ЖЖП-де th = 60 °С, ал вакуумдық деаэрациямен ОЖП-
де th = 65 °С.
К.7 Жылыту тораптарының су жылытқыштарының есебі үшін қыздырылатын судың
шығындарын, кг/с, келесі формулалар бойынша анықтау керек:
3,
6Q
omax
G
;
(К.15)
omax
c
o1
2
Ортақ су жылыту жүйесі арқылы жылыту және желдету жүйелерін тәуелсіз
қосқанда
3,
6
Q
Q
omax
max
G
,
(К.16)
omax
c
o1
2
мұнда
Q
- жылытуға және желдетуге сәйкесінше ең жоғарғы жылу
Qo
m
ax ,
max
ағындары, Вт.
Ыстық сумен жыбдықтаушы су жылытқыштардың есебі үшін қыздырылатын судың
шығыны, кг/с, келесі формула бойынша анықталады:
sp
,
Q
h
G
,
(К.17)
h
60t
c
c
мұндаQsp- су жылытқыштың есептік ӛнімділігі, Вт (Б қосымшасын қараңыз).
h
К.8 Су жылытқыштың құбырларында ӛтетін су үшін қысымның жоғалуы ΔРH, Па,
125
lz
2
P
,
W
,
(К.18)
í
òð
d
âí
мұнда Wтр - судың жылдамдығы, м/с, (К.5) формуласы бойынша анықталады;
z - су жылытқыштың жүйелі жүрістерінің саны;
l - бір жүрістің ұзындығы, м;
- жергілікті кедергілер коэффициенттерінің жиынтығы;
- гидравликалық үйкелу коэффициенті.
анықтау кезінде жез құбырлардың ішкі бетінің балама бұдырлығын 0,0002 м-ге тең
қабылдауға болады.
Құбырлардағы жергілікті кедергілер коэффициенттерінің жиынтығын қабылдауға
болады:
Екі жүрісті су жылытқыштар үшін =9,5; тӛрт жүрісті су жылытқыштар үшін =
18,5.
126
Л қосымшасы
(ақпараттық)
Жылу торабынан жылу пунктіне судың ең жоғарғы (есептік) шығындарын анықтау
әдістемесі
Л.1 Ыстық сумен жабдықтау жүктемесінің болмауында және жылыту және желдету
жүйелерін тәуелді қосу жағдайында келесі формула бойынша
3,6
Q
Qo max
max
Gd =
,
(Л.1)
c
1
2
Ал су жылытқыштар арқылы тәуелсіз қосқанда τ2 орнына жылыту жүйесінің кері
ағынды құбырындағы судың температурасынан 5 °С - 10 oС жоғары қабылданатын τo1
қойылады.
Л.2 Жылумен жабдықтаудың жабық жүйелерінде ыстық сумен жабдықтаудың
жүктемесі болғанда:
а) тұтынушыда бак-аккумуляторлар болғанда және ыстық сумен жабдықтайтын су
жылытқыштарды қосқанда:
жылытуға жылудың шығынын реттеумен бір сатылы схема бойынша
3,6
Q
3,5Q
hm
Gd =
,
(Л.2)
c
c
1
2
1
3
Бірақ (Л.1) формуласы бойынша анықталған судың шығынынан кем емес;
Жылытуға және желдетуге судың шығынын тұрақтандырумен бір сатылы схема
бойынша
3,6
Q
3,6Q
Qo
max
max
hm
Gd =
;
( Л.3)
c
c
1
2
1
3
Жылытуға жылудың шығынын реттеумен екі сатылы схема бойынша
1
Q
55t
hm
h
Q
Q
k
o
òï
1k
55t
òï
c
Gd
= 3,6
,
(Л.4)
ñ
1
2
бірақ (Л.1) формуласы бойынша анықталған судың шығынынан кем емес;
Жылытуға және желдетуге судың шығынын тұрақтандырумен екі сатылы схема
бойынша
127
1
, Q
55t
hm
h
k
òï
3,
6
Q
Q
1k
55t
omax
max
òï
c
Gd =
;
(Л.5)
c
c
1
2
1
2
б) тұтынушыларда бак-аккумуляторлар болмаған жағдайда және ыстық сумен
жабдықтайтын су жылытқыштарды қосқанда:
жылытуға жылудың шығынын реттеумен бір сатылы схема бойынша
3,6
Q
Q
3,
6Q
o
h
max
Gd =
,
(Л.6)
c
c
1
2
1
3
бірақ (Л.1) формуласы бойынша анықталған судың шығынынан кем емес;
жылытуға және желдетуге судың шығынын тұрақтандырумен бір сатылы схема
бойынша
3,6
Q
Q
3,
6Q
o
max
max
h
max
Gd =
;
Л.7)
c
c
1
2
1
3
жылытуға жылудың шығынын реттеумен және жылытуға ең жоғарғы жылу
ағынының 15 %-нан кем желдетуге ең жоғарғы жылу ағынымен екі сатылы схема
бойынша
1
Q
5t
hm
h
QQ
1,
2
k
0
òï
1k
55t
òï
c
Gd = 3,6
,
(Л.8)
ñ
1
2
бірақ (Л.1) формуласы бойынша анықталған судың шығынынан кем емес,
жылытуға жылудың шығынын реттеумен және жылытуға ең жоғарғы жылу
ағынының 15 %-нан асатын желдетуге ең жоғарғы жылу ағынымен екі сатылы схема
бойынша
1
k
55t
k
òï
h
òï
Q
Q
Q
Q
Q
o
hmax
hm
hm
1k
55t
1k
òï
c
òï
Gd
= 3,6
;
(Л.9)
c
1
2
жылытуға судың шығынын тұрақтандырумен және жылытуға максималды жылу
ағынының 15 %-нан кем желдетуге максималды жылу ағынымен екі сатылы тәсім
бойынша
128
1
3,
6Q
55t
hm
h
1,
2
k
òï
3,
6
Q
Q
1k
55t
omax
max
òï
c
Gd =
;
(Л.10)
c
ñ
1
2
1
2
жылытуға судың шығынын тұрақтандырумен және жылытуға ең жоғарғы жылу
ағынының 15 %-нан асатын желдетуге ең жоғарғы жылу ағынымен екі сатылы схема
бойынша
k
Q
55t1
k
Q
òï
hm
h
òï
hm
,
Q
hmax
1k
55t
1k
3,
6
Q
o max
Q
max
òï
c
òï
Gd =
(Л.11)
c
ñ
1
2
1
2
Ескертпе
1 (Л.4), (Л.5), (Л.8), (Л.10) формулаларында
t
1
5
С; (9), (11) формулаларынд
t
1
10
,
h
2
h
2
oС.
2 (Л.8),
(Л.10) формулаларында 1,2 коэффициенті ең кӛп су тұтыну тәулігіндегі ыстық сумен
жабдықтауға орташа сағаттық жылу ағынының ұлғаюын ескереді.
3 Жылыту кезеңіндегі тұрмыстық немесе ӛндірістік жылу бӛліністерінің тұрақты шамасын ескерумен,
су температуралары графигінің сыну нүктесіне сәйкес келетін сыртқы ауаның температурасында
t
жылытуға жылудың шығыны
Q
, Вт, келесі формула бойынша анықталған:
í
o
îïò
t
t
i
i
Q
Q
q
q
,
(Л.12)
o max
o
t
t
i
o
мұнда q - ҚР ЕЖ 4.02-101 бойынша тұрғын ғимараттар үшін және ӛндірістік мен қоғамдық
ғимараттар үшін есеп бойынша қабылданатын жылу бӛлінісі, Вт;
ti - жылытылатын ғимараттардағы ішкі ауаның есептік температурасы, °С;
îïò
t
- ҚР ЕЖ 4.02-101
4-Қосымшасында келтірілген температуралардың орташа мәні бойынша
i
қабылданатын, жылытылатын үй-жайлардағы ауаның оңтайлы температурасы;
to - нормативтік құжаттарға сәйкес ең суық бес күннің орташа температурасы ретінде қабылданатын,
жылытуды жобалау үшін сыртқы ауаның есептік температурасы, °С.
Л.3 Жылумен жабдықтаудың ашық жүйелерінде
3,6
Q
Q
3,
6Q
omax
max
hmax
Gd =
(Л.13)
c
1
2
h
c
129
М Қосымшасы
(ақпараттық)
Жылу пункттерін жобалау кезінде қолдануға ұсынылатын құбырлар
М.1-кесте - Жылу пункттерін жобалау кезінде қолдануға ұсынылатын құбырлар
Құбырлардың
Құбырларға нормативтік-
Болат маркасы
Шектік параметрлер
шартты
техникалық құжаттама (НТҚ)
диаметрі
Dy , мм
температура,
Жұмыс
°С
қысымы Р, МПа
(кгс/см2)
Тік жапсарлы электр дәнекерлеу құбырлары
15-400
ГОСТ
10705
бойынша
ВСтЗсп5; 10, 20
300
1,6 (16)
техникалық талаптар (В тобы,
термоӛңделген).
ГОСТ
10704
бойынша
сұрыптама
400-1400
ГОСТ
10706
бойынша
ВСтЗсп5
115
1,0 (10)
техникалық
талаптар
ВСтЗсп4
(ӛзгеруі бойынша 2, В тобы,
термоӛңделген)
17Г1С, 17Г1С-У
300
2,5 (25)
150-400
ГОСТ 20295 (1-тип )
20 (К42)
350
2,5 (25)
500-800
ГОСТ 20295
17Г1С (К52),
425
2,5 (25)
(3-тип, термоӛңделген)
17Г1С-У
500-800
17ГС, 17Г1С,
1000-1200
17Г1С, 17Г1С-У
300
2,5 (25)
500-1200
Вст3сп5
200
2,5(25)
500-800
17ГС
350
2,5 (25)
Спиральдық-жапсарлық электр дәнекерлеу құбырлары
150-350
ГОСТ 20295 (2-тип)
20(К42)
350
2,5 (25)
500-800
ГОСТ 20295 (2-тип,
20(К42)
350
2,5 (25)
термоӛңделген)
17ГС, 17Г1С,
350
2,5 (25)
17Г1С-У (К52)
ВстЗсп5
300
2,5 (25)
500-1400
17Г1С, 17ГС,
350
2,5 (25)
17Г1С-У
500-1400
20
350
2,5 (25)
Жіксіз құбырлар
40-400
ГОСТ
8731
бойынша
10,20
300
1,6 (16)
техникалық талаптар
(В
тобы),
ГОСТ
8732
бойынша
10Г2
350
5,0 (50)
сұрыптама
130
М.1 кестенің жалғасы
Құбырлардың
Құбырларға нормативтік-
Болат маркасы
Шектік параметрлер
шартты
техникалық құжаттама
диаметрі
(НТҚ)
Dy , мм
температура,
Жұмыс
°С
қысымы
Р, МПа
(кгс/см2)
15-100
ГОСТ
8733
(В тобы)
10,20
300
1,6 (16)
бойынша
техникалық
талаптар,
ГОСТ
8734
бойынша
10Г2
350
5,0 (50)
сұрыптама
09Г2
425
5,0 (50)
15-300
ГОСТ 8732 және ГОСТ 8734
10,20
425
6,4 (64)
350,400
бойынша сұрыптама
50-400
15ГС
450
шектелмеген
50-400
ГОСТ
8732
бойынша
09Г2С
425
5,0 (50)
сұрыптама
20-200
ГОСТ 550 (А тобы)
10,20
425
5,0 (50)
10Г2
350
5,0 (50)
131
Н қосымшасы
(ақпараттық)
Шойыннан жасалған арматураны қолдану шектері
Н.1 кесте - Шойыннан жасалған арматураны қолданудың ұсынылатын шектік
параметрлері
Шойын маркасы
НТҚ
Шектік параметрлер
Dу, мм
t, °С
P, МПа
(кгс/см2)
Сч10, Сч15
ГОСТ 1412
80
130
3(30)
300
200
0,8(8)
Сч20, Сч25 ,
ГОСТ 1412
100
300
3(30)
Сч30, Сч35
200
1,3(13)
300
0,8(8)
Сч20, Сч25
ГОСТ 1412
600
130
0,64(6,4)
Сч30, Сч35
1000
0,25(2,5)
КчЗЗ-8,
ГОСТ 1215
200
300
1,6(16)
Кч35-10,
Кч37-12
Вч35, Вч40,
ГОСТ 7293
200
350
4(40)
Вч45
600
130
0,8(8)
Ескертпелер
1 Нормаланатын кӛрсеткіштер және бақылау кӛлемі стандарттарда кӛрсетілгенге сәйкес болуы тиіс.
2 Сч10 шойынын қолдануға 1,2 МПа (12 кгс/см2) тӛмен емес уақыттық кедергімен жол беріледі.
132
П қосымшасы
(ақпараттық)
Жылумен жабдықтаудың жабық жүйелерінде орталықтан
ыстық сумен жабдықтау үшін су ӛңдеу схемасын таңдау
П.1-кесте - Жылумен жабдықтаудың жабық жүйелерінде орталықтандырылған
ыстық сумен жабдықтау үшін суды ӛңдеу схемасын таңдау
Шаруашылық су құбырынан бастапқы
Құбырлардың түріне байланысты суды
ауыз су сапасының кӛрсеткіштері
тоттануға қарсы және қақ тұруға қарсы ӛңдеу
(жыл ішіндегі орташа)
тәсілдері
Ішкі эмалды
60 °С-та
Хлоридтер
Мырышталға
және басқа
карбонат
дің және
н
металл емес
кальцийме
сульфаттар
Перманганатты
құбырлармен
Мырышта
жабындармен
н
дың
тотығу,
бірлесе
лған
болат құбырлар
қанықтыру
жиынтық
мг О/л
жабынсыз
құбырлар
немесе
индексі J
концентрац
болат
термотұрақты
иясы, мг/л
құбырлар
пластмасса
құбырлар
J < -1,5
50
0-6
ВД
ВД
-
J < -1,5
> 50
0-6
ВД+С
ВД+С
-
0-6
С
с
-
J
0-6
С
-
-
J
J
> 3
С
-
-
J
С+ М
М
М
J
М
М
М
С
C
-
J
ВД
C
-
J
ВД+С
ВД
-
J
133
П.1-кестенің жалғасы
Шаруашылық су құбырынан бастапқы
Құбырлардың түріне байланысты суды
ауыз су сапасының кӛрсеткіштері
тоттануға қарсы және қақ тұруға қарсы ӛңдеу
(жыл ішіндегі орташа)
тәсілдері
Ішкі эмалды
Хлоридтер
Мырышталғ
және басқа
60 °С-та
дің және
ан
металл емес
карбонат
сульфаттар
Перманганатт
құбырларме
жабындармен
Мырышталғ
кальциймен
дың
ы тотығу,
н бірлесе
болат құбырлар
ан құбырлар
қанықтыру
жиынтық
мг О/л
жабынсыз
немесе
индексі J
концентрац
болат
термотұрақты
иясы, мг/л
құбырлар
пластмасса
құбырлар
J
С
C
-
J
С + М
C + М
М
J
> 200
ВД
ВД
-
J
> 200
ВД+ М
ВД+ М
М
Ј > 0,5
51 - 200
0-6
C+ М
C + М
М
Ј > 0,5
201 - 350
0-6
ВД+ М
С + М
М
Ј > 0,5
> 350
0-6
ВД+ М
ВД + М
М
Ескертпелер
1 4 - 6 бағандарда суды ӛңдеу тәсілдерінің келесі белгілеулері қабылданды:
- тоттануға қарсы: ВД - вакуумдық деаэрация, С - силикатты; қаққа қарсы:
- М - магниттік.
«-ª белгісі суды ӛңдеудің талап етілмейтіндігін білдіреді.
2 Карбонат кальциймен қанықтыру индексінің J мәні сумен жабдықтың
сыртқы тораптарына
қолданыстағы нормативтік құжаттардың талаптарына сәйкес анықталады, ал хлорид сульфаттардың және
суда еритін басқа заттардың бір жылдағы орташа концентрациясы
-ГОСТ 2761 бойынша анықталады.
Қанығу индексін есептеген кезде рН сутекті кӛрсеткіші анықталатын температураға түзетуді енгізу керек.
2
3 Хлоридтердің және сульфаттардың жиынтық концентрациясын
Ñl
+SO
формуласы
4
бойынша анықтау керек.
2
4 Бастапқы судағы хлоридтердің мӛлшері [Сl-] 350 мг/л, ал
SO
- 500мг/л аспауы тиіс.
4
5 Әдетте қышқылды ортада калий перманганатымен органикалық заттардың тотығу әдісімен
анықталған 5 мг О/л асатын тотығушылықпен бастапқы суды ыстық сумен жабдықтау үшін пайдалануға
жол берілмейді.
134
П.1-кестенің жалғасы
6 Жылу пунктінде вакуумдық деаэрацияның орнында бу болған жағдайда, деаэрацияланған су
салқындатқыштарын міндетті түрде орнатумен атмосфералық қысымда деаэрацияны қарастыру керек. 7
Егер бастапқы суда бос кӛмір қышқылының [СО2] концентрациясы 10 мг/л-ден асатын болса, онда
вакуумдық деаэрациядан кейін сілтілендіруді жүргізу керек.
8 Бастапқы судың 10 мг-экв/л аспайтын жалпы кермектілігінде және 4 мг-экв/л асатын карбонаттық
кермектілігінде (сілтілік) магниттік ӛңдеу қолданылады. Магниттік аппараттың жұмыстық саңылауында
магниттік ӛрістің кернеулігі 159 103 А/м аспауы тиіс.
9 Судағы темірдің мӛлшері [Fе2+;3+] 0,3 мг/л асқанда суды ӛңдеудің басқа тәсілдерінің болуына
тәуелсіз суды темірсіздендіруді қарастыру керек.
10 Суды силикаттық ӛңдеуді және сілтілендіруді бастапқы суға ГОСТ 13078 бойынша сұйық натрийлі
әйнек ерітіндісін қосу арқылы қарастыру керек.
11 Ыстық сумен жабдықтауға 50 т/с-тан аз судың орташа сағаттық шығынында судың деаэрациясын
қарастыру ұсынылмайды.
135
Р қосымшасы
(ақпараттық)
Сүзгілеуші қабаттың сипаттамалары және сүзгілердің технологиялық
кӛрсеткіштері
Р.1-кесте - Сүзгілеуші қабаттың сипаттамалары және сүзгілердің
технологиялық кӛрсеткіштері
Атауы
Ӛлшем бірлігі
Кӛрсеткіш
Түйірдің ірілігі
мм
0,5 - 1,1
1 м3 құрғақ материалдың үйілген массасы
т
0,6-0,7
1 м3 дымқыл материалдың үйілген массасы
ª
0,55
Қабаттың биіктігі
М
1,0-1,2
Борпылдау ұзақтығы
мин
15
Борпылдау қарқындылығы
л/(с м2)
4
Сүзгілеудің оңтайлы жылдамдығы
м/с
20
Жаңа сүзгілеуші қабатта қысымның жоғалуы
МПа
0,03 - 0,05
Шаюдың алдында ластанған қабатты қысым шығын
МПа
0,1
136
С қосымшасы
(ақпараттық)
Суды силикаттық ӛңдеуге арналған енгізілетін сұйық натрийлі әйнектің
мӛлшерлемесі
С.1-кесте - Суды силикаттық ӛңдеуге арналған енгізілетін сұйық натрийлі әйнектің
мӛлшерлемесі
2
SiO
-ға есептеген
3
кездегі енгізілетін
Бастапқы су құбырындағы судың сапалық кӛрсеткіштері
сұйық натрийлі
(жылдық орташа)
ійнектің
мӛлшерлемесі, мг/л*
60 °С-та
Концентрация, мг/л
карбонат
кальциймен
қанықтыру
индексі J
кремний
ерітілген оттек
хлоридтер және
қосылыстары
О2
сульфаттар
2
SiO
(жиынтықта)
3
2
[Cl-]+SO
4
J
35 дейін
Кез келген
15
J
« 15
«
35
J > 0
« 25
«
51 -100
25
J > 0
« 15
«
101 - 200
35
________
2
*Бастапқы
суда кремний қосылыстарының концентрациясында <15 мг/л (
SiO
-ға есептегенде)
3
енгізілетін сұйық натрийлік әйнектің мӛлшерлемесі осы ережелер жинағының 5.6.20 -т. кӛрсетілген ШРК
дейін ұлғайтылуы тиіс.
137
Т қосымшасы
(ақпараттық)
Тұтынушыларда жылытуға жылудың
берілуін реттеу графиктерін есептеу әдістемесі
Т.1 Ауа-райы шарттарына байланысты жылыту жүйесіне жылу беру
графиктерінің есебі
Ӛнеркәсіптік және қоғамдық ғимараттар үшін, олардың жылулық шығындарын
есептеген кезде тұрмыстық жылу бӛліну ескерілмейді, жылытуға жылудың берілуін
ӛзгерту келесі формула бойынша анықталады (Т.1-суретті қараңыз, 1-желі)
Q
ti
t
o
Q
,
(T.1)
o
Q
t
t
omaz
i
o
мұнда
Q
- жылытуға салыстырмалы жылу ағыны;
o
Qo - сыртқы ауаның ағымдағы температурасында жылытуға жылу ағыны tн, Вт;
Qomax
- жылытуды жобалау үшін сыртқы ауаның есептік температурасында
жылытуға есептік жылу ағыны tо, Вт;
ti -жылытылатын ғимараттардағы ішкі ауаның есептік температурасы.
Жылытуға қолданыстағы нормативтік құжаттарға сәйкес жылытуға жылу ағынының
ӛзгерісін есептеген кезде тұрғын ғимараттар үшін қоршау арқылы жылудың жоғалуынан
ерекшелігі tн шамасына байланысты болмайтын пәтерлердегі тұрмыстық жылу бӛлінулер
ескеріледі. Сондықтан оның жоғарылауымен тұрғын ғимараттың жылу балансында
тұрмыстық жылу бӛліну үлесі ӛседі, соның есебінен
(Т.1) формула бойынша
анықталуымен салыстырғанда жылытуға жылудың берілуін қысқартуға болады. Сонда
тұрғын ғимараттарды жылытуға салыстырмалы жылу ағыны, жылудың жоғалуынан
тұрмыстық жылу бӛліну үлесі ең тӛмен болатын жоғарғы қабаттың бұрыштық бӛлмелері
бар пәтерлерге бағдарлана отырып, келесі формула бойынша анықталады
îïò
t
25
t
t
t
25
i
í
i
Q
10,141
0,14
,
(Т.2)
o
t
t
t
t
t
t
i
o
i
o
i
o
мұнда tîïò
- қабылданған реттеу тәсілін ескерумен қабылданатын, жылытылатын үй-
i
жайлардағы ауаның оңтайлы температурасы;
tо = - 25 °С шарттары үшін жылуды жоғалтудан бұрыштық бӛлмесі бар пәтерлердегі
тұрмыстық жылу бӛліну үлесі -0,14.
138
1
- ӛнеркәсіптік және қоғамдық ғимараттар үшін;
2
- берілгеннен ішкі
температураның ауытқуын түзетусіз реттеу кезінде тұрғын ғимараттар үшін; 3 - ti
бойынша түзетумен реттеу кезінде тұрғын ғимараттар үшін
Т.1-сурет - Тұтынушылардың әртүрлі типі және автореттеу тәсілдері үшін сыртқы
температураға tо байланысты жылытуға жылу ағынының
Q
салыстырмалы
o
ӛзгерісінің графиктері
Желдің жылдамдығы жылудың шығынын есептеген кезде есептікке тең болып
қабылданғанда, бұл барлық жылыту кезеңінде инфильтрациялаушы сыртқы ауаның
шамамен тұрақты кӛлеміне сәйкес келеді, ішкі ауаның температурасы бойынша түзетусіз
tн-ға байланысты жылудың берілу графигін қолдаумен жылыту жүйелерін реттеген кезде
îïò
t
Т.2 бӛлімінің параметрлеріне сәйкес келетін tн -да 20,5 °С-қа тең болып қабылданады,
i
біртіндеп tн-ның tн = tо, дейін тӛмендеуімен 19 °С дейін біртіндеп тӛмендейді (Т.1, 2-желі
суретін қараңыз).
Желдің жылдамдығы жылудың шығынын есептеген кезде нӛлге тең болып
қабылданғанда, бұл инфильтрацияланатын сыртқы ауа кӛлемдерінің қысқаруына сәйкес
келеді, бірақ келудің санитарлық нормасынан кем емес, ішкі температураның берілгеннен
139
ауытқуында жылудың берілу графигін автоматты түзетумен жылыту жүйелерін реттеген
кезде tîïò
21,5 °С-қа тең қабылданады. Жылытуға салыстырмалы жылу ағынының ӛзгеру
i
графигі ti бойынша түзетусіз реттеген кездегі нүктеде абсцисс осін кесіп ӛтетін тік линия
болып табылады, ал tн = t0 болғанда салыстырмалы жылу ағыны 0,9 Qоmax тең болады (Т.1-
сурет, 3-желі қараңыз).
Т.2 Жылыту жүйелерін автоматтандыру кезінде қолдау кӛрсетілетін,
тұтынушыдағы жылу тасымалдағыш температураларының графиктерін есептеу
Жылыту жүйелерін автоматтандыру кезінде жылуды берудің берілген графигі жылу
тасымалдағыш температураларының тиісті графигін реттегішпен қолдау арқылы
қамтамасыз етіледі. Жылыту жүйесінде айналатын, жылу тасымалдағыш
температураларының графигін қолдаудың келесі тәсілдері қолданылуы мүмкін:
1) беруші құбырдағы жылу тасымалдағыш температураларының графигін қолдау -
τо1;
2) кері ағынды құбырда жылу тасымалдағыш температураларының графигін қолдау -
τ2;
3) екі құбырдағы жылу тасымалдағыш температураларының айырмашылығы
графигін қолдау Δτ=τо1 -τ2.
Шетелде кеңінен тараған бірінші тәсіл беруші құбырдағы су температурасының
қисық сызықты графигін түзетудің қажеттілігі салдарынан жылытуға жылдық жылу
тұтынуды жылыту маусымының жылы кезеңінде жылудың берілуін шамамен 4 %-ға
жоғарылатуға әкеледі.
Екінші тәсілді айналдырма жылу тасымалдағыштың шығынын ӛзгерту мүмкін
болатын жүйелерді автоматтандырғанда қолдану ұсынылады (мысалы, беруші және кері
ағынды құбырлардың арасындағы жалғастырғышқа орнатылған түзетуші сорғымен,
шүмектің реттелетін қимасымен элеватор арқылы жылу тораптарына жылыту жүйесін
қосқан кезде). Кері ағынды құбырда температураны бақылау оның жылыту аспаптарының
тіреуішінде судың жүрісі бойынша қалыпты қызуын кепілдендіреді.
Үшінші тәсіл әлдеқайда тиімді, ӛйткені жылыту жүйелерінің беруші және кері
ағынды құбырларында су температураларының қисық сызықты графиктерінен ерекшелігі
оның температуралар айырмасының графигі - линиялық болып табылады, сондықтан
реттеу дәлдігі жоғарылайды. Бірақ ол айналмалы жылу тасымалдағыштың тұрақты
шығыны қолданылатын жылыту жүйелерінде ғана қолданыла алады (мысалы, жылыту
жүйесінің беруші немесе кері ағынды құбырларында орнатылған түзетуші сорғылармен
немесе су жылытқыш арқылы тәуелсіз қосқанда). Жүйеде айналымдағы судың белгілі
шығынында реттеудің бұл тәсілі дәлірек болып табылады, ӛйткені жылыту аспаптарының
қызу бетінде қордың болуында жылудың берілуіндегі қателікті жояды (реттеудің басқа
тәсілдерінде есептік графикті қолдау жылыту аспабының жылу берілісі коэффициентінің
формуласында т деңгей кӛрсеткіштің нақты мәнін білмеуі себепті жылудың артық
шығындалуына әкеледі).
Т.2 және Т.3 суреттерде осы қосымшаның Т.1-бӛлімі бойынша анықталған
жылытуға
Q
салыстырмалы жылу ағынына байланысты және жылыту аспабының жылу
o
140
берілісі коэффициентінің формуласындағы m деңгей кӛрсеткішінің ықтимал мәндерін
ескере отырып, судың тұрақты айналуымен
(жылыту жүйесінің температуралық
Ò îïò
t
o1
i
ӛлшемінде) жылыту жүйелерінің беруші
және
кері ағынды
t
î 1
i
Ò
tîïò
2
i
құбырларында судың салыстырмалы температурасының ӛзгеру графиктері
t
2
i
берілген
(осы жерде және әрі қарай
«тª индексімен
- сыртқы ауаның ағымдағы
температурасындағы температуралардың мәндері).
Т.2-сурет - Жүйеде жылу тасымалдағыштың тұрақты айналуында және деңгей
Ò îïò
t
o1
i
кӛрсеткіштің әртүрлі мәндері m үшін беруші құбырдағы
судың
t
î 1
i
температурасы бойынша жылыту жүйесінің температуралық ӛлшемдерінің ӛзгеру
графиктері
Бұл суреттер жылыту аспаптарының типіне және тіреуішті тӛсеу тәсіліне
байланысты болатын, коэффициенттің іс жүзіндегі мәнінің m су температуралары
графиктерінің қисыз сызықтылық дәрежесіне елеулі түрдегі әсерін кӛрсетеді. Мысалы,
«Прогрессª конвекторларымен және біртұтастандырылған тіреуіштермен жылыту
141
жүйелерінде m
=
0,15, ал
«Комфортª конвекторларымен және ашық тӛселген
тіреуіштермен жылыту жүйелерінде m = 0,32, шойынды радиаторлармен жүйелерде m =
0,25 қабылдануы керек.
Осы графиктерді пайдалана отырып, сыртқы ауаның әртүрлі температураларында
беруші немесе кері ағынды құбырда судың ізделіп отырған температурасын табады: талап
етілетін tн үшін (1) және (2) формулалар бойынша немесе 1-суреттің графигінен жылытуға
жылудың салыстырмалы шығынын
Q
табады, ал ол бойынша Т.2 немесе Т.3 суреттерінің
o
графиктерінен судың салыстырмалы температурасын алады. Содан кейін тӛменде
берілген формулалар бойынша судың ізделіп отырған температурасын табады:
Ò îïò
t
2
i
Т.3-сурет - Жүйеде судың тұрақты айналуында
- кері ағынды құбырдағы
t
2
i
судың температурасы бойынша жылыту жүйесінің температуралық ӛлшемінің
ӛзгеру графиктері
Ò
îïò
Ò
î 1
i
t
tîïò
,
(Т.3)
î 1
o1
i
i
t
î 1
i
142
Ò
îïò
Ò
2
i
t
tîïò
(Т.4)
2
2
i
i
t
2
i
ti жәнеtîïò
мәндері
Q
анықталғандай қабылдануы тиіс.
i
o
Т.4-суретте бір құбырлы жылыту жүйелері үшін әрі қарай Ϊ ӛлшемімен белгіленетін
және бірдей ӛзгерісті
қамтамасыз етуден шығара келе анықталған
Ò
îïò
îïò
беруші
t
/
t
,
кері ағынды
Ò
t
/
t
құбырлардағы судың
î 1
i
2
i
2
i
2
i
салыстырмалы температурасының талап етілетін ӛзгеру графиктері және олардың
T
T
/
айырмалары келтірілген.
o1
2
o1
2
Т.4-сурет - Тіреуіштегі су жүрісі бойынша бірінші және соңғы жылыту
аспаптарының жылу берілісін сандық-сапалық реттеудегі бір құбырлы жылыту
жүйелерінде жылу тасымалдағыштың салыстырмалы температураларының ӛзгеру
графиктері
Сонымен бірге жылыту жүйелерінде айналмалы жылу тасымалдағыштың шығыны
Т.5-суретте келтірілген графиктерге сәйкес ӛзгертілуі тиіс
(сандық-сапалық реттеу).
Графиктер әртүрлі m үшін келесі формулалар бойынша құрылған:
143
содержание .. 4 5 6 7 ..